INETL, I.P – SEFOPE hala’o enkontru Komité Orientadór Peskiza Forsa Traballu (LFS)
Díli – Kuarta-feira, 15 Jullu 2026 – Institutu Nasionál Estatístika Timor-Leste, Institutu Públiku (INETL, I.P), hamutuk ho Sekretaria Estadu Formasaun Profisionál no Empregu (SEFOPE) no parseiru sira husi liña ministeriál, universidade, banku, institutu públiku no privadu sira, no mós reprezentante sira husi Komité Orientadór diskute no avalia progresu kestionáriu ne’ebé tékniku sira prepara ba Peskiza Forsa Traballu (LFS).
Enkontru ne’e hahú ho diskursu abertura no espresaun apresiasaun husi Prezidente INETL, I.P, Sr. Elias dos Santos Ferreira, ne’ebé agradese ba kolaborasaun entre INETL ho SEFOPE, ne’ebé estabelese ona sekretariadu hodi tau matan ba servisu tékniku sira, liu-liu kona-ba kestionáriu.
Iha biban ne’e, Prezidente INETL, I.P, Sr. Elias dos Santos Ferreira, afirma katak objetivu husi sorumutu ne’e atu informa partisipante sira kona-ba progresu, planeamentu, no implementasaun peskiza, partikularmente aprezentasaun kestionáriu. Nia nota katak partisipante sira simu ona kestionáriu, ne’ebé tuir padraun internasionál, maibé aborda mós nesesidade sira ne’ebé relasiona ho governu, liu-liu SEFOPE. Nia hatutan tan katak presiza inklui pergunta sira ne’ebé permite análize no foka liu ba forsa traballu.
Durante diskusaun, aprezenta katak kestionáriu ba Peskiza Forsa Traballu bazeia ba padraun internasionál, maibé adapta mós ba nesesidade governamentál, partikularmente preokupasaun SEFOPE nian no foku ba forsa traballu. Kestionáriu ne’e iha módulu 19 ne’ebé inklui mós pergunta kona-ba sidadaun Timor-oan ne’ebé servisu iha Korea, Austrália, no nasaun sira seluk, akresenta Sr. Ferreira.
Prezidente INETL informa katak ekipa tékniku ba Peskiza Forsa Traballu husi INETL, I.P. no SEFOPE sei halo viajen ba munisípiu Maliana durante loron lima hodi harmoniza kestionáriu LFS, manuál (matadalan), no tradús husi Inglés ba Tetun. Hafoin prosesu ne’e, dokumentu sira sei submete ba komisaun atu hetan aprovasaun molok hakat ba peskiza pilotu, rekrutamentu, treinamentu, no ezekusaun peskiza. Peskiza ida ne’e mós importante tebes atu responde ba indikadór Objetivu Dezenvolvimentu Sustentável (ODS) no dadus ne’ebé ASEAN husu, tanba Timor-Leste oras ne’e sai membru permanente ASEAN nian.
Sr. Ferreira nota katak fonte finansiamentu ba Peskiza Forsa Traballu mai husi Governu Timor-Leste liu husi Ministériu Finansa no INETL, I.P, enkuantu ILO fó asisténsia téknika. Liuhosi peskiza ida ne’e, hein katak rezultadu ne’ebé hetan sei kontribui ba bem-estar povu nian no dezenvolvimentu nasaun nian.
Diretór Jerál Ezekutivu-SENE SEFOPE, Sr. Paulo Alves, iha ninia intervensaun mós hateten katak Peskiza Forsa Traballu ne’e importante tebes ba nasaun atu hetan dadus loloos kona-ba númeru dezempregu, setór informál, no ema ne’ebé tama ona iha forsa traballu. Nia mós lembra katak SEFOPE ho INETL, I.P. dahuluk servisu hamutuk hodi hala’o Peskiza Forsa Traballu (LFS), iha tinan 2010, 2013, no ikus liu iha tinan 2021, no agora kontinua hela ho peskiza foun ida ne’e.
Atividade ne’e hetan partisipasaun husi reprezentante husi SEFOPE, INAP, IPTL, MCI, UNPAZ, Universidade João Saldanha, ANAAA, I.P, KSTL, MTA, UCT, EIROS, UNITAL, Embaixada Austrália, INSS, BCTL, BNCTL, MESCG, IPDC, DNEE, ISC, Trade-Invest, BCTL, AMD, no BNU.







